
Rozstanie rodziców nie zmienia tego, że dziecko potrzebuje kontaktu z obojgiem. Prawo traktuje kontakty jako prawo i obowiązek rodzica, a jednocześnie prawo dziecka.
Porozumienie czy orzeczenie sądu
Najlepiej, gdy rodzice sami ustalą harmonogram spotkań, wakacji i świąt. Takie porozumienie można przedstawić w sprawie o rozwód. Jeśli rodzice nie potrafią się dogadać, o kontaktach rozstrzyga sąd opiekuńczy, kierując się dobrem dziecka.
Co obejmują kontakty
Kontakty to nie tylko osobiste spotkania i odwiedziny. To także rozmowy telefoniczne, wideo i korespondencja, a w niektórych sytuacjach zabieranie dziecka na noc czy wspólne wyjazdy.
Gdy ustalenia nie są przestrzegane
Jeżeli jeden z rodziców utrudnia kontakty albo z nich nie korzysta, można złożyć wniosek o zagrożenie zapłatą określonej sumy pieniężnej, a następnie o jej nakazanie. Zanim jednak sprawa trafi do sądu, warto rozważyć mediację rodzinną, która pomaga wypracować rozwiązanie korzystne dla dziecka. O sprawach rodzinnych piszę więcej na stronie rozwody i sprawy rodzinne.
Jak sąd ustala harmonogram kontaktów
Sąd bierze pod uwagę wiek dziecka, jego potrzeby, więź z każdym z rodziców, odległość między miejscami zamieszkania oraz plan zajęć dziecka. Starsze dziecko jest wysłuchiwane, a jego zdanie ma znaczenie, choć nie jest jedynym kryterium.
W sprawach trudnych, na przykład gdy pojawiają się zarzuty dotyczące opieki, sąd może zlecić opinię biegłych z opiniodawczego zespołu sądowych specjalistów. Kancelaria współpracuje z psychologami, co pomaga przygotować się do takiej opinii.
Ograniczenie lub zakaz kontaktów
Sąd może ograniczyć kontakty, na przykład ustalając ich odbywanie w obecności drugiego rodzica, a w skrajnych sytuacjach zakazać ich, jeśli zagrażają dobru dziecka. Takie rozstrzygnięcia zapadają wyjątkowo i muszą być dobrze uzasadnione.
Kontakty z dziadkami i rodzeństwem
Prawo do kontaktów z dzieckiem mają także dziadkowie, rodzeństwo i inne bliskie osoby, które sprawowały nad nim pieczę. Jeśli rodzice im to uniemożliwiają, mogą wystąpić do sądu o uregulowanie kontaktów.
Krok po kroku do uregulowania kontaktów
- Próba porozumienia między rodzicami, także z pomocą mediatora.
- Spisanie ustaleń w formie porozumienia lub planu wychowawczego.
- Gdy porozumienie nie jest możliwe, wniosek do sądu rejonowego, wydział rodzinny i nieletnich.
- Wniosek o zabezpieczenie kontaktów na czas trwania postępowania.
- Rozprawa, ewentualnie wywiad kuratora lub opinia biegłych.
Sąd może też nałożyć na rodziców określone obowiązki, na przykład udział w terapii rodzinnej czy warsztatach dla rodziców. Takie rozwiązania pomagają odbudować komunikację i zmniejszyć napięcie, które odczuwa dziecko.
Pytania i odpowiedzi
Czy można zmienić ustalone kontakty?
Tak. Gdy zmienią się okoliczności, na przykład dziecko pójdzie do szkoły lub jeden z rodziców się przeprowadzi, można wnieść o zmianę orzeczenia w sprawie kontaktów.
Czy dziecko może odmówić spotkań z rodzicem?
Zdanie dziecka jest ważne, zwłaszcza starszego, ale sąd bada przyczyny odmowy. Celem jest odbudowa relacji, jeśli tylko jest to zgodne z dobrem dziecka.
Zobacz też: Alimenty na dziecko, Mediacja rodzinna, Separacja czy rozwód.
Jeśli chcą Państwo omówić swoją sytuację, zapraszam do kontaktu. Spotkania odbywają się w kancelarii przy ul. Chopina 21 G w Koninie, po wcześniejszym umówieniu telefonicznym. Udzielam także porad on-line.

