
Testament pozwala zdecydować, kto otrzyma majątek. Żeby jednak spełnił swoją rolę, musi być sporządzony zgodnie z przepisami.
Testament własnoręczny
Najprostszą formą jest testament w całości napisany pismem ręcznym, podpisany i opatrzony datą. Wydruk z komputera z samym podpisem nie spełnia tych wymagań. Brak daty nie zawsze powoduje nieważność, ale może rodzić wątpliwości, na przykład gdy istnieje kilka testamentów.
Testament notarialny
Testament w formie aktu notarialnego jest najtrudniejszy do podważenia. Notariusz dba o prawidłową formę i przechowuje dokument. Kancelaria współpracuje z notariuszami, więc pomagam przygotować treść rozrządzeń.
Najczęstsze problemy
- niejasne sformułowania, które rodzą spory o wykładnię
- rozporządzanie konkretnymi rzeczami bez przemyślenia skutków dla podziału
- pominięcie osób uprawnionych do zachowku
- wątpliwości co do stanu zdrowia lub swobody spadkodawcy
Spory o testament rozstrzyga sąd. Więcej o tym, jak prowadzę takie sprawy, na stronie spadki i dziedziczenie.
Zapis zwykły i zapis windykacyjny
W testamencie można nie tylko powołać spadkobierców, ale też przeznaczyć konkretne rzeczy dla wybranych osób. Zapis zwykły zobowiązuje spadkobiercę do wydania danej rzeczy. Zapis windykacyjny, możliwy tylko w testamencie notarialnym, sprawia, że zapisobierca nabywa rzecz z chwilą otwarcia spadku.
Odwołanie i zmiana testamentu
Testament można w każdej chwili odwołać lub zmienić, sporządzając nowy, niszcząc poprzedni albo wprowadzając zmiany, z których wynika wola odwołania. Gdy istnieje kilka testamentów, ważna jest kolejność ich sporządzenia, dlatego data ma tak duże znaczenie.
Kiedy testament może zostać uznany za nieważny
- niezachowanie wymaganej formy
- sporządzenie testamentu w stanie wyłączającym świadome lub swobodne podjęcie decyzji
- sporządzenie pod wpływem błędu lub groźby
- testament wspólny kilku osób, który jest niedopuszczalny
Nieważność testamentu ma wpływ na całe dziedziczenie, a często również na zachowek.
Jak bezpiecznie sporządzić testament
- Przemyślenie, kto ma otrzymać majątek i czy ktoś może dochodzić zachowku.
- Spisanie składników majątku i ewentualnych długów.
- Wybór formy: własnoręczny albo notarialny.
- Jasne sformułowanie rozrządzeń, bez sprzecznych zapisów.
- Zadbanie o to, by testament mógł zostać odnaleziony po śmierci.
Warto pamiętać, że testament działa dopiero po śmierci. Jeśli celem jest przekazanie majątku za życia, lepszym rozwiązaniem może być darowizna, która jednak może wpłynąć na wysokość zachowku. Każde z tych rozwiązań ma inne skutki podatkowe i rodzinne.
Pytania i odpowiedzi
Czy testament trzeba gdzieś zgłosić?
Nie ma takiego obowiązku. Testament notarialny można zarejestrować w Notarialnym Rejestrze Testamentów, co ułatwia jego odnalezienie.
Czy w testamencie można pominąć dzieci?
Można, ale pominięte dzieci mogą dochodzić zachowku, chyba że zostały skutecznie wydziedziczone.
Zobacz też: Zachowek, Stwierdzenie nabycia spadku.
Jeśli chcą Państwo omówić swoją sytuację, zapraszam do kontaktu. Spotkania odbywają się w kancelarii przy ul. Chopina 21 G w Koninie, po wcześniejszym umówieniu telefonicznym. Udzielam także porad on-line.

